Yüksek tansiyon: ağrı yapmadığı için tehlikeli

Yüksek tansiyon ağrı yapmaz. Onu tehlikeli kılan da tam olarak budur. Çoğu zaman yıllarca fark edilmez ve bu süre boyunca damarlara, kalbe, böbreklere, gözlere ve beyne sessizce zarar verir. Ortaya çıktığında ise bunu çoğu kez önlenebilecek bir olayla yapar.

Almanya’da her üç yetişkinden yaklaşık biri etkilenmiş durumda. Önemli bir bölümü bundan habersiz; bilenlerin de hepsi iyi değerlere ulaşamıyor.

Ne zaman yüksek tansiyon denir?

Muayenehanede ölçülen 140/90 mmHg ve üzeri değerler yüksek tansiyon sayılır. En uygun aralık 120/80 mmHg’nin altıdır; aradaki değerler yüksek-normal kabul edilir ve izlenmelidir.

İlk değer (büyük tansiyon) kalbin kanı pompaladığı anda, ikincisi (küçük tansiyon) aradaki dolum evresinde oluşur. Bunlardan yalnızca biri de yüksek olabilir — bu da sayılır.

Önemli: Tek bir yüksek ölçüm tanı değildir. Belirleyici olan, tekrarlanan ölçümler ve özellikle muayenehane dışındaki değerlerdir.

Tek ölçüm neden yetmez

Beyaz önlük hipertansiyonu. Bazı kişilerde tansiyon yalnızca muayenehane ortamı yüzünden yükselir. Evde değerleri normal olduğu hâlde tedavi görürler.

Maskeli hipertansiyon. Bunun tersi ve daha tehlikeli olanı: Muayenehanede her şey normal görünür, günlük yaşamda ise değerler sürekli yüksektir. Bu tip düzenli olarak gözden kaçar.

Her ikisini de muayenehanemizde yaptığımız 24 saatlik tansiyon holteri ortaya çıkarır. Gündüz ve gece otomatik ölçüm yapar ve tek bir ölçümün asla gösteremeyeceği bir şeyi gösterir: Tansiyonunuz gece düşüyor mu? Gece de yüksek kalıyorsa bu başlı başına bir risktir ve daha yakından bakmayı gerektirir.

Evde doğru ölçüm

Evde ölçüyorsanız bunu düzgün yapmaya değer — aksi hâlde rastlantı ölçmüş olursunuz:

1. Başlamadan önce beş dakika sakin oturun.
2. Sırt dayalı, ayaklar yere düz; bacak bacak üstüne atmayın.
3. Manşet kalp hizasında, doğrudan cildin üzerinde, kol masada gevşek.
4. Ölçüm sırasında konuşmayın.
5. Bir dakika arayla iki kez ölçün, ikinci değeri not edin.
6. Sabah ilaç almadan önce ve akşam ölçün; doktor randevusundan önce bir hafta boyunca aralıksız.

Koldan ölçen cihazlar bilekten ölçenlere tercih edilir. Cihazınızı randevuya getirebilirsiniz, bizim ölçümümüzle karşılaştırırız.

İlaç gerekmeden önce ne işe yarar

Hafif yüksek değerlerde ilaçsız olarak çok şey başarılabilir. Rakamlar sembolik değil:

• Kilo: her bir kilogram verme yaklaşık 1 mmHg düşüş
• Hareket: haftada beş gün 30 dakika tempolu yürüyüş büyük tansiyonu yaklaşık 5–8 mmHg düşürür
• Tuz: günde 5–6 gramın altı — büyük kısmı tuzlukta değil ekmekte, şarküteride, peynirde ve hazır gıdalardadır
• Alkol: azaltmak ölçülebilir fayda sağlar
• Sigarayı bırakmak: sürekli tansiyonu az düşürür, ama kalp-damar riskini çok belirgin azaltır
• Uyku: tedavi edilmemiş uyku apnesi, zor kontrol edilen yüksek tansiyonun sık görülen ve çoğu kez atlanan bir nedenidir

İlaçlar devreye girdiğinde

Bu bir başarısızlık ya da ömür boyu hüküm değildir. Günümüz tansiyon ilaçları iyi tolere edilir ve sıklıkla iki etken maddenin düşük dozlu birleşimi, tek bir ilacın en yüksek dozundan daha mantıklıdır — daha iyi etki eder ve daha az yan etki yapar.

Burada iki şey önemli: İlaçları düzenli alın, kendinizi iyi hissettiğiniz günlerde de — zaten amaç budur. Ve kendi başınıza bırakmayın. Rahatsız eden bir durum varsa bize söyleyin; neredeyse her zaman bir alternatif vardır.

Muayenehanede neler sunuyoruz

Tansiyon ölçümü ve 24 saatlik tansiyon holteri, istirahat EKG’si ve holter EKG, ultrason ile böbrek, kan şekeri, kan yağları ve tiroide yönelik laboratuvar tetkikleri. Böylece yalnızca yüksek tansiyon olup olmadığı değil, iz bırakıp bırakmadığı ve tedavi edilebilir bir nedeni olup olmadığı da belirlenebilir.

Yüksek tansiyon ve koroner kalp hastalığı olan hastalarımız için düzenli kontroller içeren yapılandırılmış tedavi programları (DMP) sunuyoruz.

Tansiyonunuzu bir yıldan uzun süredir bilmiyorsanız: Bu iki dakikalık bir ölçümdür — ve gerçekten yaşam yıllarını belirleyen az sayıdaki sayıdan biridir.